Behandeling van depressie met rTMS

Een depressie is een ernstige en vooral complexe aandoening. De oorzaken en symptomen van een depressie variëren (zie overige blogs Neo-Clinics), eigenlijk is het daardoor heel moeilijk te zeggen dat er een gouden standaard is voor de behandeling van een depressie. Afhankelijk van de oorzaak zullen verschillende therapieën meer of juist minder effect hebben. Ondanks de beschikbaarheid van verschillende behandelingsmethoden, zoals medicatie en therapie, blijft een aanzienlijk deel van de patiënten onvoldoende reageren op deze conventionele benaderingen. Bovendien kennen behandelingen met medicatie veel vervelende bijwerkingen. In de zoektocht naar andere effectieve behandelingen heeft Repetitive Transcranial Magnetic Stimulation (rTMS) zich naar voren geschoven als een veelbelovende optie voor mensen met depressie.

Wat is rTMS?

rTMS is een niet-invasieve procedure waarbij depressiviteit kan worden aangepakt door hersengebieden te stimuleren met magnetisme. Het stimuleren van specifieke hersengebieden kan helpen om de fysiologie van het brein te herstellen waardoor patiënten met depressie weer zin krijgen in het leven. Transcraniële magnetische stimulatie betekent het stimuleren (dempen of activeren) van de hersenen door de schedel heen met behulp van magnetische pulsen. Deze techniek wordt uitgevoerd door een apparaat dat gebruikmaakt van twee kleine magnetische spoeltjes die boven het hoofd van de patiënt worden geplaatst. De spoel genereert magnetische velden die door de schedel heen gaan en de hersenactiviteit beïnvloeden in de gebieden die ermee in contact komen.

Veelbelovende resultaten uit onze behandelingen

Uit onderzoek blijkt dat rTMS-behandelingen bij ongeveer een derde van de patiënten met een depressie tot volledig herstel kan leiden en ongeveer 80% van de patiënten baat heeft bij de behandeling. De kans op succes neemt toe in combinatie met gedragstherapie. Voornamelijk in de groep mensen waarbij andere therapieën geen effect hebben gehad, de zogenaamd therapieresistente depressie, neemt de effectiviteit van deze behandeling toe. Alhoewel met rTMS dus goede resultaten kunnen worden behaald, wacht men idealiter niet al te lang met de behandeling zodat diep wegzinken in een depressie kan worden voorkomen.

Wat zijn de voordelen?

1. Niet-invasief: In tegenstelling tot sommige andere behandelingen voor depressie, zoals elektroconvulsietherapie (ECT), is rTMS niet-invasief. Er zijn geen operaties of ingrepen nodig, waardoor het risico op bijwerkingen en complicaties aanzienlijk wordt verminderd.
2. Gericht: Specifieke gebieden van de hersenen kunnen worden getarget die betrokken zijn bij depressie, waardoor het een gerichte en gepersonaliseerde aanpak mogelijk maakt.
3. Minder bijwerkingen: In vergelijking met medicatie kunnen, zijn de bijwerkingen mild en tijdelijk, zoals hoofdpijn of lichte ongemakken op de plaats van stimulatie. Deze bijwerkingen verdwijnen meestal na verloop van tijd.
4. Effectiviteit: Onderzoek heeft aangetoond dat het de symptomen van depressie aanzienlijk kan verminderen en de algehele kwaliteit van leven kan verbeteren.
5. Vergoeding: vanwege de goede resultaten wordt rTMS in Nederland vergoed vanuit de basisverzekering.

Lees meer over de voordelen van rTMS in ons andere blog.

Hoe werkt rTMS voor depressie?

Het werkingsmechanisme van rTMS is eigenlijk vrij simpel, in depressieve mensen zijn bepaalde delen van de hersenen (dorsolaterale prefrontale cortex, de mediale prefrontale cortex en de cingulate cortex) vaak onderactief. De machine heeft een spoel die we op het hoofd (zie bovenstaande afbeelding), specifiek op deze gebieden kunnen richten. Door herhaaldelijk (repetitieve) magnetische pulsen op deze gebieden toe te passen wordt de activiteit van de cellen in dat specifieke gebied gestimuleerd. Daarentegen kunnen we andere, overactieve gebieden in de hersenen juist dempen. Het is bewezen dat de veranderingen in de hersenactiviteit door de behandeling kunnen leiden tot een verbetering van de stemming en andere symptomen van depressie. De gevolgen door een verschil in hersenactiviteit op de gemoedstoestand valt goed te illustreren wanneer we kijken naar het verschil in de potentiële gevolgen van een herseninfarct. Wanneer het brein rechts frontaal is getroffen door een infarct en de linkerkant hierdoor meer gaat domineren kunnen mensen met een meer pessimistische kijk op het leven opeens blijmoedig en optimistisch worden. Maar andersom, wanneer de linker voorste kwab wordt getroffen, kunnen mensen met een blijmoedig karakter zich juist negatief en angstig gaan gedragen. Bovendien beperkt het effect van rTMS zich niet alleen tot het gebied waar de stimulatie plaatsvindt. Bij depressiviteit wordt de prefrontale schors als een soort poort gebruikt om ook andere hersengebieden te kunnen bereiken. Bovendien heeft het een gunstig effect op de werking van de zenuwcellen en de doorbloeding van het brein in zijn geheel.

Wat kun je verwachten tijdens een rTMS-behandeling?

Bij Neo-Clinics maken we alle behandelingen op maat. Voorafgaand aan de rTMS behandelingen maken we een scan van het brein, om de behandeling op basis van de activiteit van jouw hersenen aan te passen. Hiervoor maken we gebruik van een zogenaamde qEEG scan, ook wel bekend als een ‘brain map’. Dit is een diagnostisch hulpmiddel dat gebruikt wordt om de elektrische activiteit van de verschillende hersengebieden in kaart te brengen. Op basis van de scan weten we precies waar en hoe we moeten behandelen. Een rTMS traject omvat dagelijkse sessies gedurende meerdere weken, meestal variërend van vier tot zes weken. Tijdens elke sessie zit de patiënt comfortabel terwijl de magnetische pulsen worden toegediend via de spoel boven op het hoofd. De duur van elke sessie kan variëren, maar ligt meestal tussen de 20 en 30 minuten. Tijdens de behandeling kan de patiënt een licht tikkend geluid horen en een lichte druk of tinteling op de plaats van stimulatie voelen. De snelheid waarmee mensen reageren op de behandeling verschilt, soms is al van begin af aan duidelijk dat er een positieve reactie is, maar het kan ook zijn dat het pas duidelijk wordt na 10 of meer behandelingen. Het totaal aantal behandelingen ligt gemiddeld tussen 25 en 30.

Tot slot

Kortom, een veelbelovend alternatief voor mensen met depressie die niet adequaat reageren op traditionele behandelingen of graag kijken naar andere behandel mogelijkheden. Met zijn niet-invasieve, gerichte aanpak en minimale bijwerkingen heeft rTMS het potentieel om de levens van vele patiënten te veranderen door verlichting te bieden van de slopende symptomen van depressie. Als u denkt dat rTMS een geschikte behandelingsoptie voor u zou kunnen zijn, neem dan contact op met Neo-Clinics.